صنعت متانول که پس از شوکهای ناشی از جنگ در اسفند و فروردین، در خرداد نشانههایی از بازگشت به مدار تولید نشان داده بود، در تیرماه دوباره با افت تولید مواجه شد. مجموع تولید دو شرکت گزارشدهنده این صنعت به ۴۶۳ هزار و ۱۶۳ تن رسید که ۸.۳ درصد کمتر از خرداد بود. با این حال، اطلاعیههای مرداد نشان میدهد زاگرس در مسیر بازگشت قرار گرفته، در حالی که فناوران همچنان با ناترازی برق دستوپنجه نرم میکند و خارک نیز به دلیل شرایط امنیتی امکان انتشار آمار ندارد.
مجتمع پتروشیمی متانول کاوه، بهعنوان یکی از بزرگترین واحدهای تولید متانول کشور، با ظرفیت تولید چندمیلیون تنی، نقش مهمی در تأمین نیاز بازار داخلی و صادرات متانول ایران ایفا میکند.
معاون برنامهریزی وزیر نفت با تأکید بر اینکه اولویت دولت همواره تأمین منافع و معیشت مردم بوده است، گفت: از مجموع حدود یکهزار همت منابع هدفمندسازی یارانهها، نزدیک به ۳۷۰ هزار میلیارد تومان از محل فروش گاز طبیعی تأمین میشود که حدود ۱۷۰ هزار میلیارد تومان آن مربوط به فروش گاز به واحدهای پتروشیمی است؛ موضوعی که نشان میدهد بخش قابلتوجهی از منابع هدفمندی یارانهها از محل فروش گاز به صنایع، بهویژه پتروشیمیها، تأمین میشود.
صنعت متانول در آبانماه با ثبت جهش تولید و درآمد، یکی از بهترین عملکردهای ماهانه خود در سال جاری را به نمایش گذاشت؛ البته پتروشیمی فناوران از این موج صعودی جا ماند و کاهش تولید داشت. با این حال این تصویر مثبت در گزارشهای آذر میتواند دستخوش تغییر شود، چرا که اعمال محدودیت گاز و توقف واحد دوم پتروشیمی زاگرس از مدار تولید، ریسک افت تولید صنعت متانول در ماه جاری را افزایش داده است.
شهریورماه در سطح کلان تولید برای صنعت متانول با ثبات نسبی همراه بود، اما شکاف عملکرد بین شرکتها بیش از پیش نمایان شد. در حالی که زاگرس با رشد قابلتوجه در تولید و فروش مسیر صعودی خود را ادامه داد، دو شرکت دیگر همچنان از بازگشت به مدار رشد تولید ناتوان ماندهاند. البته بررسیها حاکی از آن است که کاهش خوراک دریافتی، موجب افت تولید پتروشیمی خارک شده است.
پیرو انتشار گزارش «انرژی پرس» درباره کاهش تولید متانولسازان در مردادماه، پتروشیمی خارک محدودیت خوراک دریافتی را عامل این روند دانسته. این شرکت با ارائه توضیحاتی تاکید کرد که برخلاف محدودیتهای جدی در تامین خوراک، تولید این مجتمع متوقف نشده و کیفیت محصولات همچنان در چارچوب استانداردهای تعریفشده باقی مانده است.
صنعت متانول ایران پس از افت شدید تیرماه، در مرداد توانست به مسیر تولید بازگردد. جهش بیش از 40 درصدی تولید نسبت به ماه قبل، نشانهای از بهبود این شرایط است. هرچند سطح تولید همچنان به مرداد سال گذشته نرسیده و بازیگران اصلی این صنعت با فاصلهای محسوس مواجهاند.
قیمت جهانی متانول در سالهای اخیر روند نزولی داشته و پتروشیمیهای متانولساز ایران با چالشی بزرگ در سودآوری مواجهاند. گزارش تیرماه نشان میدهد که با وجود رشد درآمد ریالی در برخی شرکتها، تولید تمام پتروشیمیهای این صنعت کاهش داشته است. با وجود این روند اما دو پتروشیمی خارک و زاگرس رشد درآمد بالایی در این ماه به ثبت رساندهاند.
در حالی که صنعت متانول کشور با بحران نرخ خوراک، قطعیهای مکرر گاز و سقوط قیمتهای جهانی دستوپنجه نرم میکند، پتروشیمی زاگرس با مدیریت متین دیداری در سال مالی ۱۴۰۳ موفق به ثبت سودی شد که حتی خوشبینترین تحلیلگران نیز انتظارش را نداشتند. این شرکت با اجرای مجموعهای از اصلاحات عملیاتی و تصمیمگیریهای مدیریتی، خود را برای مجمع ۱۴ مرداد آماده کرده است.
موافقان معتقدند که این طرحها فرصتی برای ایجاد ارزش افزوده و توسعه صنعت پتروشیمی هستند و مخالفان نیز معتقدند که این طرحها بدون برنامهریزی دقیق و مطالعه بازار، به سرنوشت متانول دچار خواهند شد.
مدیرعاملی که قبلا در کار کشت آلوئهورا بوده الان مدیرعامل شده، فردی که قبلا دفترخانه ازدواج طلاق داشته الان مدیرعامل یک پتروشیمی به ارزش ۲ میلیارد دلار شده است.
نگاهی به گزارشهای فعالیت ماهانه پتروشیمیهای فعال در صنعت تولید متانول نشان میدهد پتروشیمی زاگرس در زمینه تولید و پتروشیمی فناوران در درآمدزایی بهتر از سایر رقبا عمل کردند.
