صنعت آروماتیک در خردادماه نشانههایی از بازگشت به مدار تولید را بروز داد و نسبت به دو ماه بحرانی ابتدای سال، وضعیت بهتری را تجربه کرد؛ با این حال، مقایسه آمار با خرداد ۱۴۰۴ نشان میدهد که اثرات جنگ همچنان سنگین است و افت ۶۴ درصدی تولید، عمق این آسیب را بهروشنی نمایان میکند. واقعیت این است که بهبود تدریجی تولید، بیشتر به فروکشکردن محدودیتهای امنیتی بازمیگردد، اما ضربهای که به زیرساختها، خوراک و ظرفیت عملیاتی وارد شده، هنوز بهطور کامل جبران نشده است.
صنعت آروماتیک در اردیبهشتماه، تصویری روشن از اثر مستقیم جنگ بر تولید پتروشیمیها ارائه داد؛ جایی که افت تولید نه به تصمیمات مدیریتی، بلکه به شرایط امنیتی کشور گره خورد. محدودیتهای جنگی، از تامین یوتیلیتی تا خوراک، باعث شد شرکتها بر اساس الزامات شورای امنیت ملی با تمام ظرفیت کار نکنند و این موضوع بهعنوان یک واقعیت طبیعی در فضای جنگی، عملکرد تولیدی صنعت را به شدت تحت فشار قرار داد.
فروردینماه برای صنعت آروماتیک با یک شوک تعیینکننده همراه شد؛ تولید پتروشیمیها در شرایط جنگی، ارتباطی با مدیریت ندارد و مستقیما تحت تاثیر وضعیت امنیتی کشور قرار گرفته است. کاهش خوراک در پی بمباران شرکتهای یوتیلیتی مبین، دماوند و فجر، باعث شد افت تولید به یک روند فراگیر تبدیل شود و عملکرد این صنعت را به شدت تحت تاثیر قرار دهد.
عملکرد بهمنماه صنعت «آروماتیک» از یک دوگانگی در تولید و درآمد پتروشیمیهای این گروه حکایت دارد؛ تولید در نیمی از شرکتها عقبنشینی کرده اما جریان درآمدی با شتاب قابل توجهی افزایش یافته است. در این میان، بوعلی سینا با ثبت بیشترین رشد درآمد، به صدر جدول رسیده و نوری نیز به دنبال آن در جایگاه دوم قرار گرفته است.
صنعت آروماتیک در آبانماه توانست تصویر مثبتی از خود به جا بگذارد؛ رشدی که هم در تولید و هم در فروش دیده شد و نشان داد موتور این صنعت دوباره روشن شده است. به این صورت که تولید این صنعت ۱۲.۵ درصد و درآمد آن ۳۲ درصد نسبت به آبان سال گذشته بالا رفته است.
مردادماه برای صنعت آروماتیک با دوگانهای از رشد و افت همراه شد؛ در حالی که پتروشیمی اصفهان و فارابی توانستند تولید خود را افزایش دهند، بوعلی سینا و نوری با کاهش قابلتوجه عملکرد روبهرو شدند. تغییرات مدیریتی و تامین خوراک در این میان نقش تعیینکنندهای داشت.
صنعت آروماتیک در مرداد ۱۴۰۴چهرهای تقریبا باثبات از خود نشان داد. اگرچه برخی شرکتها مانند اصفهان و نوری رشد نسبی تولید داشتند، اما در مجموع حجم تولید کل صنعت تغییر چندانی نکرد و تقریبا در سطح مرداد سال گذشته باقی ماند.
در شرایطی که نیمی از تولیدکنندگان آروماتیک در اردیبهشت افت تیراژ را تجربه کردند، پتروشیمی نوری و فارابی با عملکردی فراتر از انتظار ظاهر شدند. رشد تولید در این دو شرکت نه تنها افت بقیه بازیگران را جبران کرد، بلکه باعث شد مجموع تولید صنعت نسبت به پارسال افزایش یابد؛ موضوعی که در گزارشها بهخوبی قابل مشاهده است.
نیمی از تولیدکنندگان آروماتیک در فروردین ۱۴۰۴ با رشد تولید، صحنه درآمدزایی را به نفع خود تغییر دادند. در این میان، فارابی با جهش ۱۸ درصدی در تولید و رشد ۲۹۳ درصدی درآمد، شگفتیساز ماه شد. بوعلی سینا نیز با افزایش هشت درصدی تولید و صعود ۷۳ درصدی درآمد، دومین چهره درخشان این ماه لقب گرفت.
تولید صنعت آروماتیک در سال ۱۴۰۳ افزایش اندکی داشت و تنها دو پتروشیمی توانستند رشد تناژ تولید را تجربه کنند. این وضعیت نشان میدهد که بخش قابل توجهی از رشد درآمد صنعت، نه از مسیر توسعه واقعی بلکه از مسیر تورم و نوسانات ارزی حاصل شده است؛ مسالهای که در صورت بیتوجهی میتواند پایداری سودآوری آروماتیکیها را تهدید کند.
حدود ۱۷ سال پیش، ۸۰۰ میلیارد تومان سرمایهگذاری آجرهای آغازین یکی از بزرگترین تولیدکنندگان آروماتیک دنیا را رقم زد.
در صنعت پتروشیمی کشور، پتروشیمیهای آروماتیکی با تبدیل خوراک نفتا و میعانات گازی به محصولات ارزشمندی مثل بنزین، نقش مهمی در این صنعت دارند. در حال حاضر، هلدینگ خلیج فارس بزرگترین تولیدکننده محصولات آروماتیکی کشور بهشمار میآید. این هلدینگ سه پتروشیمی مهم یعنی پتروشیمی بندر امام، پتروشیمی بوعلی سینا و پتروشیمی نوری را در اختیار دارد.
