نفت ارزان دیروز ایران، سپر چین در جنگ امروز شد +فیلم

به گزارش انرژی پرس، با آغاز جنگ علیه ایران و بسته‌شدن تنگه هرمز، بسیاری انتظار داشتند شوک نفتی، اقتصاد چین را که یکی از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان نفت جهان است، تحت فشار قرار دهد. اما پکن برخلاف انتظار، به‌جای ورود تهاجمی به بازار جهانی نفت، دست به اقدامی کم‌سروصدا زد.

کاهش شدید واردات، تعدیل فعالیت پالایشگاه‌ها و استفاده از ذخایری که در روزهای نفت ارزان پر شده بود. به این ترتیب، چین نه‌تنها از نخستین موج بحران عبور کرد، بلکه تا حدی به سپری برای اقتصاد جهانی در برابر جهش قیمت نفت تبدیل شد.

چین به‌ جای خرید بیشتر، کمتر نفت خرید

بر اساس گزارشی که وال‌استریت ژورنال منتشر کرده، چین برای جبران اختلال در عرضه نفت، برخلاف انتظار بازار عمل کرد و به‌جای افزایش خرید، واردات نفت خام خود را به شکل محسوسی کاهش داد.

آمارها نشان می‌دهد واردات نفت خام چین از حدود ۱۱ میلیون بشکه در روز در فوریه، به نزدیک ۵ میلیون بشکه در روز در ژوئن رسید؛ یعنی افتی حدود ۴۹ درصدی. همین کاهش تقاضا باعث شد فشار ناشی از اختلال عرضه تا حدی خنثی شود و قیمت جهانی نفت برخلاف سناریوهای اولیه، جهش بسیار بزرگ‌تری را تجربه نکند.

در واقع، پکن با مدیریت تقاضا تلاش کرد زمان بخرد؛ راهبردی که نشان می‌دهد چین صرفا به دنبال تامین نفت بیشتر نیست، بلکه از مجموعه‌ای از ابزارهای اقتصادی و انرژی برای مدیریت بحران استفاده می‌کند.

چهار برگ برنده پکن در برابر شوک نفتی

نخستین اقدام چین، کاهش فعالیت پالایشگاه‌ها بود. محدودشدن صادرات بنزین، گازوئیل و سوخت جت، در کنار کاهش نرخ فعالیت پالایشگاه‌های دولتی، مصرف نفت خام را پایین آورد. نرخ فعالیت ۴۹ پالایشگاه دولتی در ماه مه به حدود ۷۱ درصد رسید؛ سطحی که پایین‌ترین میزان از دوران همه‌گیری کرونا محسوب می‌شود.

دومین ترفند، تغییر الگوی مصرف انرژی بود. گسترش خودروهای برقی در چین، وابستگی حمل‌ونقل به بنزین را کاهش داده و از طرف دیگر، افزایش هزینه سوخت هوایی موجب شد تعداد مسافران پروازهای داخلی در دو ماه، به‌ترتیب ۸ و ۷ درصد کاهش پیدا کند. در مقابل، حمل‌ونقل ریلی برقی همچنان با قدرت ادامه یافت و بخشی از تقاضای انرژی را از نفت به برق منتقل کرد.

سومین ابزار، استفاده بیشتر از زغال‌سنگ برای تولید محصولاتی مانند نفتا و گازوئیل بود؛ اقدامی که به پالایشگران اجازه داد بخشی از نیاز خود را بدون افزایش چشمگیر مصرف نفت خام تأمین کنند.

اما مهم‌ترین برگ برنده چین، ذخایر نفتی بود؛ ذخایری که پیش از آغاز جنگ و در دوره قیمت‌های پایین نفت، با خرید نفت ارزان روسیه و ایران پر شده بودند. داده‌های ورتکسا نشان می‌دهد از ابتدای ماه مه، حدود ۵۶ میلیون بشکه از ذخایر تجاری و ۱۵ میلیون بشکه از ذخایر پالایشگاهی برداشت شده، در حالی که ذخایر راهبردی اصلی همچنان دست‌نخورده باقی مانده است.

بنابراین، چین از نفت خاورمیانه بی‌نیاز نشده است؛ بلکه با استفاده از نفت ارزان دیروز، برای بحران امروز یک بیمه انرژی ساخته است. با این حال، این سپر دائمی نیست. اگر جنگ ادامه پیدا کند و ذخایر قابل‌استفاده چین کاهش یابد، پکن دیر یا زود ناچار خواهد شد با تقاضایی چند میلیون بشکه‌ای دوباره به بازار جهانی بازگردد؛ آن زمان مشخص خواهد شد که آیا راهبرد امروز چین می‌تواند از موج دوم بحران نیز عبور کند یا نه.