دلار و نفت، افت تولید را پوشاندند؛ رشد ۲۷۲ همتی درآمد صنعت پالایش +اینفوگرافیک

به گزارش اختصاصی انرژی پرس، سال ۱۴۰۵ برای صنعت پالایش با شرایطی متفاوت آغاز شد، اما مقایسه عملکرد این صنعت با پتروشیمی‌ها نشان می‌دهد پالایشگاه‌ها در مجموع توانستند تاب‌آوری بیشتری در برابر شرایط جنگی داشته باشند. در اسفند و فروردین، محدودیت‌های امنیتی، اختلال در تامین خوراک و شرایط خاص عملیاتی باعث شد بخشی از پالایشگاه‌ها با ظرفیت پایین‌تری فعالیت کنند، اما شدت این اختلالات در مقایسه با بسیاری از مجتمع‌های پتروشیمی محدودتر بود.

با پایان جنگ و کاهش تدریجی محدودیت‌های امنیتی، شرایط عملیاتی پالایشگاه‌ها نیز بهبود پیدا کرد. هرچند هنوز برخی شرکت‌ها با آثار مستقیم جنگ مواجه‌اند، اما عملکرد بخش عمده پالایشگاه‌های بورسی نشان می‌دهد تولید در مسیر تثبیت قرار گرفته است.

آمار تیرماه نیز این تصویر را تایید می‌کند. مجموع تولید پالایشگاه‌های بورسی به پنج میلیون و ۴۲۹ هزار و ۳۴۳ مترمکعب رسیده است. این رقم نسبت به تیر سال گذشته ۴.۹ درصد پایین‌تر است، اما ترکیب عملکرد شرکت‌ها نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از پالایشگاه‌ها توانسته‌اند سطح تولید خود را حفظ کنند یا حتی افزایش دهند.

وضعیت تولید پالایشگاه‌ها در تیر ۱۴۰۵

پالایشگاه اصفهان در تیرماه بیشترین تولید را در میان پالایشگاه‌های بورسی به ثبت رساند. تولید شپنا از یک میلیون و ۹۵۹ هزار و ۲۲۹ مترمکعب در تیر ۱۴۰۴ به دو میلیون و ۵۹ هزار و ۱۰۲ مترمکعب در تیر ۱۴۰۵ رسید و ۵.۱ درصد افزایش یافت.

پالایشگاه شیراز نیز عملکرد مثبتی داشت و تولید آن با رشد ۷.۱ درصدی از ۲۵۴ هزار و ۴۹ مترمکعب به ۲۷۲ هزار و ۳۹ مترمکعب رسید. تبریز نیز تولید خود را ۶.۹ درصد افزایش داد و از ۵۲۰ هزار و ۱۳۰ مترمکعب به ۵۵۶ هزار و ۱۹۷ مترمکعب رساند.
این سه پالایشگاه در کنار هم نشان می‌دهند که اثرات محدودیت‌های ابتدای سال برای بخش مهمی از صنعت پالایش در حال کمرنگ شدن است و شرکت‌ها توانسته‌اند به شرایط باثبات‌تری بازگردند.

پالایشگاه بندرعباس در تیرماه یک میلیون و ۵۴۸ هزار و ۳۸ مترمکعب تولید کرد که نسبت به یک میلیون و ۶۰۵ هزار و ۷۷۶ مترمکعب در تیر سال گذشته، ۳.۶ درصد کاهش داشته است.

این افت در مقایسه با کاهش‌های سنگین برخی مجتمع‌های پتروشیمی، محدود ارزیابی می‌شود و نشان می‌دهد فعالیت پالایشی‌ها در مجموع آسیب کمتری از شرایط جنگی دیده است.

داستان پالایشگاه لاوان متفاوت است. این پالایشگاه در جریان جنگ هدف حمله مستقیم و بمباران قرار گرفت و آثار این حادثه همچنان در عملکرد تولیدی آن دیده می‌شود.

تولید لاوان در تیرماه به ۱۲۷ هزار و ۳۰۳ مترمکعب رسید که نسبت به ۲۶۳ هزار و ۲۱۱ مترمکعب تیر سال گذشته، ۵۱.۶ درصد کاهش دارد. بنابراین لاوان همچنان با ظرفیت کامل فاصله دارد و بازگشت کامل تولید آن نیازمند ترمیم شرایط عملیاتی و زیرساختی است.

پالایشگاه تهران نیز با افت ۲۱.۵ درصدی تولید مواجه شد و تولید آن به ۸۶۶ هزار و ۶۶۴ مترمکعب رسید. بخشی از ظرفیت این پالایشگاه نیز در جریان جنگ تحت تاثیر قرار گرفت. با این حال، وضعیت تهران و لاوان را نمی‌توان به کل صنعت تعمیم داد؛ چراکه سایر پالایشگاه‌ها شرایط به مراتب باثبات‌تری داشته‌اند.

وضعیت درآمدزایی پالایشگاه‌ها در تیر ۱۴۰۵

اگر مقدار تولید تصویر نسبتا متعادلی از وضعیت صنعت ارائه می‌دهد، صورت درآمدی پالایشگاه‌ها تصویر کاملا متفاوتی دارد. مجموع فروش پالایشگاه‌های بورسی در تیرماه به ۴۵۱ هزار و ۵۷۲ میلیارد تومان رسید؛ در حالی که این رقم در تیر سال گذشته ۱۷۹ هزار و ۲۶۴ میلیارد تومان بود. به این ترتیب درآمد صنعت ۱۵۱.۹ درصد رشد کرده است.

این جهش درآمدی را نمی‌توان صرفا به افزایش تولید نسبت داد. بخش اصلی این رشد از تغییرات قیمتی بازار نشات گرفته است. افزایش قیمت دلار در داخل، رشد قیمت نفت و افزایش کرک اسپرد جهانی باعث شد نرخ فرآورده‌های نفتی نیز افزایش پیدا کند و درآمد پالایشگاه‌ها جهش کند.

در واقع، صنعت پالایش در تیرماه با یک اتفاق مهم مواجه بود؛ مقدار تولید تقریبا در همان محدوده سال گذشته باقی ماند، اما ارزش فروش بیش از ۲.۵ برابر شد.

پالایشگاه اصفهان با ثبت ۱۷۶ هزار و ۴۳ میلیارد تومان فروش، بیشترین درآمد را در میان پالایشگاه‌های بورسی به دست آورد. درآمد شپنا نسبت به تیر سال گذشته ۱۸۲.۷ درصد رشد کرده است.

پالایشگاه تبریز نیز درآمد خود را به ۴۵ هزار و ۴۲۲ میلیارد تومان رساند و رشد ۱۸۱.۸ درصدی را ثبت کرد. شیراز با فروش ۲۲ هزار و ۱۳۲ میلیارد تومان، رشد ۱۶۲.۹ درصدی داشت و بندرعباس نیز با درآمد ۱۲۳ هزار و ۲۵۴ میلیارد تومانی، ۱۴۶.۴ درصد بیشتر از سال گذشته درآمد کسب کرد. تهران نیز با ثبت ۷۵ هزار و ۸۲ میلیارد تومان فروش، رشد ۱۲۰.۲ درصدی را تجربه کرد.

عملکرد درآمدی لاوان نکته جالب دیگری در کارنامه تیرماه است. اگرچه تولید این شرکت ۵۱.۶ درصد کاهش یافته، اما درآمد آن با رشد ۱۵.۸ درصدی به ۹ هزار و ۶۳۹ میلیارد تومان رسیده است.

این اتفاق نشان می‌دهد رشد قیمت فرآورده‌ها توانسته بخشی از اثر کاهش تولید را جبران کند. البته فاصله قابل توجه لاوان با ظرفیت تولید سال گذشته همچنان نشان می‌دهد شرایط این پالایشگاه با سایر شرکت‌ها یکسان نیست.

در نهایت، کارنامه تیرماه صنعت پالایش را باید در دو قاب دید؛ قاب نخست، تولیدی است که با وجود محدودیت‌های جنگی، در بیشتر پالایشگاه‌ها آسیب محدودی دیده و حالا در مسیر بازگشت قرار دارد. قاب دوم، درآمدی است که به لطف رشد دلار، قیمت نفت و کرک اسپرد جهانی جهشی کم‌سابقه داشته است. در این میان، لاوان و تا حدی تهران هنوز آثار مستقیم جنگ را در ظرفیت عملیاتی خود دارند، اما برای بخش عمده پالایشگاه‌ها، تیرماه نشانه‌ای از بازگشت ثبات به صنعت بوده است.