داستان بیدبلند؛ اولین پالایشگاه گاز خاورمیانه در ایران+فیلم

در قلب خوزستان، جایی که نفت و گاز سال‌هاست زندگی مردم را شکل داده، مجموعه‌ای قدیمی اما حیاتی ایستاده که لقب «مادر پالایشگاه‌های گازی کشور» را یدک می‌کشد. پالایشگاه گاز بیدبلند ۱، اولین پالایشگاه گاز در خاورمیانه، بیش از نیم قرن است که انرژی را از دل گازهای همراه نفت به خانه‌ها و صنایع کشور می‌رساند.

به گزارش «انرژی پرس»، داستان بیدبلند ۱، قصه صنعت و تلاش انسان‌هاست. بعد از تأسیس شرکت ملی گاز ایران در سال ۱۳۴۴، تصمیم گرفته شد گازهای همراه میدان نفتی آغاجاری که سال‌ها سوزانده می‌شد، جمع‌آوری و به انرژی قابل استفاده تبدیل شود. طراحی و ساخت این پالایشگاه در سال ۱۳۴۷ آغاز شد و آذر ۱۳۴۹ به بهره‌برداری رسید. هدف آن فقط تأمین انرژی داخلی نبود؛ بیدبلند به‌عنوان بخشی از توافق با شوروی سابق، قرار بود گاز ایران را به صادرات هم برساند.

موقعیت و ظرفیت پالایشگاه بیدبلند

پالایشگاه در استان خوزستان، ۳۲ کیلومتری غرب بهبهان و ۱۸ کیلومتری شمال آغاجاری واقع شده است. ظرفیت طراحی اولیه آن ۲۷ میلیون مترمکعب گاز سبک در روز بود و چهار واحد پالایش با ظرفیت تقریبی ۶.۸ میلیون مترمکعب برای هر واحد ساخته شدند. امروز، بسته به میزان خوراک دریافتی، این واحدها همچنان فعال و حیاتی هستند.

مسیر خوراک و محصولات

خوراک پالایشگاه از گازهای همراه حوزه آغاجاری و از طریق واحدهای NGL 100، ۲۰۰، ۳۰۰ و ۱۶۰۰ وارد می‌شود. گاز ترش فازهای ۶ تا ۸ پارس جنوبی هم از خط پنجم سراسری و تاسیسات تلخاب به پالایشگاه تزریق می‌شود. خروجی بیدبلند ۱ گاز سبک و مایعات گازی است؛ مایعات به عنوان خوراک به پتروشیمی بندر امام تحویل داده می‌شود و گاز شیرین وارد شبکه سراسری و صنایع منطقه می‌گردد.

بیشتر بخوانید: مصرف گاز به 613 میلیون مترمکعب رسید

دوران دفاع مقدس و بازسازی

بیدبلند ۱ در طول جنگ تحمیلی نیز آسیب دید. ششم آبان ۱۳۶۴ بمباران شد و واحد ۱۰۰ پالایش گاز، واحد گوگردسازی و دو دیگ بخار به طور کامل تخریب شدند. تا سال ۱۳۶۶، چند بار دیگر هدف حمله قرار گرفت، اما واحدهای اصلی بازسازی و تولید ادامه پیدا کرد. کارکنان این پالایشگاه نه تنها در سنگر تولید، بلکه در جبهه‌ها نیز حضور داشتند؛ تعدادی شهید و جانباز شدند و نامشان در تاریخ پرافتخار دفاع مقدس ماندگار شد.

نقش امروز و مدیریت

این پالایشگاه همچنان زیرمجموعه شرکت ملی گاز ایران است و مدیرعامل فعلی آن علی محمد پوررضاست. بیدبلند ۱ بعد از بیش از نیم قرن فعالیت، هنوز یکی از گره‌های حیاتی شبکه گاز جنوب کشور است؛ جایی که گازهای همراه نفت را به انرژی قابل مصرف برای خانه‌ها و صنایع تبدیل می‌کند و سهم بزرگی در توسعه پایدار منطقه دارد.