با شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب؛ بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت ایران آشنا شوید+فیلم

به گزارش «انرژی پرس»، وقتی از صنعت نفت ایران سخن به میان می‌آید، نام بسیاری از میدان‌های بزرگ و تاریخی کشور در جنوب و جنوب‌غرب ایران شنیده می‌شود؛ میدان‌هایی که از مسجدسلیمان و آغاجاری گرفته تا اهواز، مارون و گچساران، دهه‌هاست بخش عمده تولید نفت کشور را بر دوش دارند. مدیریت و بهره‌برداری از بخش بزرگی از این ظرفیت عظیم بر عهده شرکتی است که امروز با نام «شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب» شناخته می‌شود.

این شرکت نه‌تنها بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت ایران است، بلکه مهم‌ترین بازوی عملیاتی شرکت ملی نفت ایران در حوزه تولید نفت خام نیز به شمار می‌رود؛ مجموعه‌ای که حدود ۸۰ درصد نفت خام و نزدیک به ۱۰ درصد گاز کشور را تأمین می‌کند و نقشی کلیدی در زنجیره تأمین انرژی ایران دارد.

از مسجدسلیمان تا شکل‌گیری مناطق نفت‌خیز جنوب

داستان شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب را نمی‌توان جدا از تاریخ صنعت نفت ایران روایت کرد. در سال ۱۲۸۷ و با فوران چاه شماره یک مسجدسلیمان، نخستین فصل صنعت نفت در ایران و خاورمیانه آغاز شد. پس از آن، توسعه فعالیت‌های اکتشافی و تولیدی در جنوب کشور شتاب گرفت و به تدریج میدان‌های بزرگی مانند گچساران، آغاجاری، اهواز، مارون، کرنج، پارسی، منصوری و رگ سفید کشف شدند.

طی دهه‌های بعد، این منطقه به مهم‌ترین قطب تولید نفت ایران تبدیل شد؛ به‌گونه‌ای که بخش اعظم ذخایر نفتی کشور در همین گستره جغرافیایی قرار گرفت. پس از انقلاب اسلامی و خروج شرکت‌های خارجی از صنعت نفت ایران، مدیریت میدان‌ها و تأسیسات نفتی جنوب کشور به نیروهای داخلی واگذار شد و ساختارهای مدیریتی جدیدی برای اداره این مجموعه عظیم شکل گرفت.

سرانجام در سال ۱۳۷۷، شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب با ساختار امروزی خود سازمان‌دهی شد تا مسئولیت مدیریت بخش عمده میادین نفتی خشکی ایران را بر عهده بگیرد. این شرکت اکنون با مدیریت رامین حاتمی فعالیت می‌کند.

گستره‌ای از پنج استان و ده‌ها میدان نفتی

حوزه عملیاتی شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب بخش وسیعی از استان‌های خوزستان، بوشهر، کهگیلویه و بویراحمد، ایلام و لرستان را در بر می‌گیرد. بسیاری از بزرگ‌ترین میدان‌های نفتی ایران در همین محدوده قرار دارند؛ میدان‌هایی که طی دهه‌های گذشته ستون اصلی تولید نفت کشور بوده‌اند.

بر اساس آمارهای منتشرشده، این شرکت مدیریت بیش از ۶۵ مخزن هیدروکربوری را بر عهده دارد. مجموع نفت درجای این مخازن حدود ۳۸۷ میلیارد بشکه برآورد می‌شود و ذخایر قابل برداشت آن‌ها نیز به حدود ۱۰۹ میلیارد بشکه می‌رسد. از آغاز فعالیت صنعت نفت در ایران تاکنون نیز بیش از ۷۰ میلیارد بشکه نفت از این میادین تولید شده است.

پنج شرکت بهره‌بردار در قلب تولید نفت ایران

عملیات تولید در مناطق نفت‌خیز جنوب از طریق پنج شرکت بهره‌برداری انجام می‌شود؛ شرکت‌های نفت و گاز کارون، مارون، آغاجاری، گچساران و مسجدسلیمان. هر یک از این شرکت‌ها مسئولیت مدیریت و بهره‌برداری از بخشی از مهم‌ترین میادین نفت و گاز کشور را بر عهده دارند و شبکه گسترده‌ای از چاه‌ها، خطوط لوله، تأسیسات فرآورشی و مراکز بهره‌برداری را اداره می‌کنند.

این ساختار باعث شده است مناطق نفت‌خیز جنوب بتواند مدیریت یکی از بزرگ‌ترین مجموعه‌های تولید نفت در خاورمیانه را بر عهده داشته باشد؛ مجموعه‌ای که فعالیت آن به صورت مستقیم بر تولید، صادرات و درآمدهای نفتی کشور اثرگذار است.

میراث‌دار بیش از یک قرن صنعت نفت

شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب امروز تنها یک شرکت تولیدکننده نفت نیست. این مجموعه در واقع بخش مهمی از تاریخ صنعت نفت ایران را در خود جای داده است؛ از نخستین چاه نفت خاورمیانه در مسجدسلیمان تا ده‌ها میدان بزرگ نفتی که همچنان نقش اصلی را در تولید نفت کشور ایفا می‌کنند.

به همین دلیل، هرگاه سخن از تولید نفت ایران به میان می‌آید، نام مناطق نفت‌خیز جنوب نیز در مرکز توجه قرار می‌گیرد؛ شرکتی که پس از بیش از یک قرن، همچنان مهم‌ترین کانون تولید نفت کشور محسوب می‌شود.